Hoofdstuk 02 · Meten & vocht
Geleidbaarheid van drinkwater: mS/m en µS/cm lezen
U ziet op een waterpagina 40 mS/m en in een ander overzicht 400 µS/cm. Tien keer zo hoog lijkt een grote verandering. In dit fictieve voorbeeld verandert echter alleen de schrijfwijze. Geleidbaarheid heeft een eenheid met twee onderdelen, en die moeten allebei mee in de vergelijking.
Algemene uitleg; uw eigen installatie kan afwijken.
Kunnen 40 mS/m en 400 µS/cm dezelfde geleidbaarheid beschrijven?
Ja: 1 mS/m komt overeen met 10 µS/cm. Daarmee zijn 40 mS/m en 400 µS/cm rekenkundig gelijk. Controleer bovendien of de parameter en opgegeven temperatuur gelijk zijn; de eenhedenomzetting beoordeelt geen waterkwaliteit.
Wat het getal eigenlijk beschrijft
Geleidbaarheid beschrijft het vermogen van water om elektrische stroom te geleiden. Opgeloste ionen dragen daaraan bij. USGS bespreekt dat verband in zijn uitleg over water en elektrische geleidbaarheid. Het gaat hier om een eigenschap van het water, niet om de stroomsnelheid in een leiding. Vitens noemt bij geleidingsvermogen bovendien de afhankelijkheid van de aanwezige ionen en de temperatuur.
Dat verband maakt een geleidbaarheidsgetal nog niet tot een lijst van stoffen. U ziet aan een losse waarde niet welke afzonderlijke ionen in welke hoeveelheden aanwezig zijn. Ook de calcium- en magnesiumbijdrage aan de hardheid is een andere parameter. Gebruik daarom niet één getal als vervanging van een uitgebreid waterkwaliteitsoverzicht. Een elektrische geleidbaarheidstest in de woning is geen onderdeel van deze uitleg.
Bron bij deze uitleg:USGS — Conductivity and WaterVitens — Begrippenlijst: geleidingsvermogen
Twee veranderingen in de eenheid, één juiste factor
NIST geeft de SI-voorvoegsels milli als een duizendste en micro als een miljoenste. Eén millisiemens is daarom duizend microsiemens. Tegelijk is één meter honderd centimeter. Als u van mS per meter naar µS per centimeter gaat, verandert zowel de elektrische eenheid als de lengte in de noemer. De gecombineerde factor is duizend gedeeld door honderd: tien.
Voor de fictieve bronwaarde 40 mS/m wordt de rekensom dus 40 × 10 = 400 µS/cm. Terugrekenen gaat met delen door tien. Alleen “milli naar micro” omzetten zou hier het verkeerde resultaat geven doordat de meter ongemerkt blijft staan. Schrijf de begin- en eind-eenheid daarom uit. De omzetting verandert de onderliggende eigenschap niet en voegt geen extra meetnauwkeurigheid toe.
| Beginwaarde | Omzetting | Dezelfde waarde anders geschreven |
|---|---|---|
| 40 mS/m | 40 × 10 | 400 µS/cm |
| 250 µS/cm | 250 ÷ 10 | 25 mS/m |
Bron bij deze uitleg:NIST — SI-eenheden en voorvoegsels
De temperatuur verdwijnt niet door omrekenen
Een publicatie kan een geleidbaarheid bij een bepaalde temperatuur vermelden. Vitens gebruikt in zijn begrippenlijst een vermelding bij 20 °C. Dat is context bij de parameter. Als een andere bron 25 °C vermeldt, hebt u na de eenhedenomzetting nog steeds geen vergelijking bij dezelfde temperatuur. Het omzetten van mS/m naar µS/cm corrigeert namelijk alleen de eenheid, niet het effect van temperatuur.
Stel dat document A fictief 40 mS/m bij 20 °C toont en document B fictief 400 µS/cm bij 25 °C. De getallen worden door omrekenen gelijk geschreven, maar hun temperatuurcontext blijft verschillend. Noteer in dat geval “eenheden gelijkgemaakt; temperatuur verschillend”. Bereken geen temperatuurcorrectie zonder een passende methode en de benodigde gegevens. Een ontbrekende temperatuur blijft ontbrekend; u kunt haar niet uit de eenheid afleiden.
Bron bij deze uitleg:Vitens — Begrippenlijst: geleidingsvermogen
Geen verborgen omzetting naar hardheid of drinkbaarheid
Een meter of document kan ook een geschat gehalte aan opgeloste stoffen tonen. Zo’n schatting is geen zuivere eenhedenomzetting zoals mS/m naar µS/cm. De relatie met de samenstelling vraagt om aanvullende aannames of een methode. Bewaar de oorspronkelijke parameternaam daarom ook wanneer de getallen ongeveer op elkaar lijken. “Geleidbaarheid” en “totale opgeloste stoffen” zijn verschillende vermeldingen.
Gebruik deze uitleg om twee bronregels te begrijpen, niet om kraanwater goed of slecht te verklaren. Voor uw eigen referentie zijn vier onderdelen genoeg om de vergelijking leesbaar te houden: parameter, waarde met eenheid, temperatuurvermelding en oorspronkelijke bron. Een vraag over een onverwachte publicatiewaarde kunt u vervolgens met die volledige regel stellen. Een losse foto van een getal vertelt minder dan de meetcontext eromheen.
Bronnen & deze versie
De bronnen ondersteunen de algemene uitleg. Ze stellen de situatie in uw eigen woning niet vast. Raadpleeg instructies van uw leverancier of beheerder als onderdelen of toewijzing onduidelijk zijn.
- USGS — Conductivity and Water ↗
- NIST — SI-eenheden en voorvoegsels ↗
- Vitens — Begrippenlijst: geleidingsvermogen ↗
Samengesteld voor 24-7-loodgieter.nl. Inhoudelijke versie: .
Onze bronnenwerkwijze